Tradycje i zwyczaje wielkanocne w Polsce – dawniej i dziś

Wielkanoc, należy nie tylko do najważniejszych, ale również do najdawniejszych świąt chrześcijańskich. Celebruje misterium paschalne, czyli mękę, śmierć i zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa. W Polsce tego typu święto jest obchodzone bardzo uroczyście w bliskim, rodzinnym gronie. Święta Wielkanocne przepełnione są tradycjami i zwyczajami ludowymi, których część zanikła, ale niektóre są nadal kultywowane.

Tradycje i zwyczaje wielkanocne w Polsce

radycje i zwyczaje Świąt Wielkanocnych często różnią się, w zależności od tego, w jakiej części kraju mieszkamy. Do jednych z najważniejszych tradycji należy Niedziela Palmowa, którą obchodzimy tydzień przed Wielką Niedzielą. Większość osób wciąż wykonuje kolorową palmę samodzielnie, natomiast duża część społeczeństwa decyduje się na kupno gotowej. Dawniej, palemki wykonywano z wierzbowych gałązek bądź bukszpanu, malin, porzeczek czy kwiatów. Tej, która została poświęcona przypisywano szczególne, wyjątkowe właściwości, które zapewniało przede wszystkim szczęście rodzinie. Kolejnym popularnym zwyczajem jest święcenie pokarmów w Wielką Sobotę. Tego dnia chodzimy do kościoła z pięknie ozdobionym koszyczkiem wiklinowym, wypełnionym produktami, które mogą się różnić w zależności od regionów kraju. Przede wszystkim, w koszyczku nie może zabraknąć: jajek, kiełbasy czy wędliny, chleba, soli, baranka cukrowego, chrzanu i kawałka ciasta, najlepiej upieczonego samodzielnie.

Dawniej, święcono wszystkie produkty spożywcze, które miało się spożyć w czasie śniadania wielkanocnego. Kiedyś, wszystkie produkty rozkładano na białych płachtach lub obrusach, które zostały poświęcone przez księdza. Wierzono, że biała płachta ma ogromną moc ochronną przed piorunami, dlatego w czasie burzy rozkładano ją przed domami. Popularną tradycją w Polsce jest również malowanie jajek. Szczególną frajdę sprawia to dzieciom, ponieważ mogą wykazać się ogromną kreatywnością i talentem, a także świetnie spędzić czas z rodziną, rodzeństwem i bliskimi. Dawniej, jajko odgrywało ogromne znaczenie. Symbolizowało przede wszystkim początek nowego życia. Kiedyś, barwiono jajka tylko na kolor czerwony i robiły to wyłącznie kobiety, ponieważ mężczyźni nie mogli nawet wchodzić do pokoju podczas malowania.

Poniedziałek Wielkanocny kojarzy nam się głównie z oblewaniem wodą innych osób. To najstarsza tradycja, wyczekiwana głównie przez najmłodszych. Dawniej, polewało się jedynie niezamężne dziewczyny, w celu zapewnienia im szczęścia. Kolejną, obchodzoną tradycją jest rezurekcja, obchodzona w kościele katolickim w postaci uroczystej mszy świętej, połączonej wraz z procesją. Wierni obchodzą wówczas kościół dookoła trzykrotnie, śpiewając w trakcie pieśni wychwalające Pana Jezusa. Symbolika wydarzenia, ma na celu przekazanie światu radosną nowinę dotyczącą zmartwychwstania Jezusa. Msza odprawiana jest w godzinach porannych, najczęściej o 6 rano. Bardzo starą, obchodzoną cały czas jest tradycja śniadania Wielkanocnego. To czas, w którym bliscy gromadzą się przy stole i spożywają przede wszystkim pokarmy, które dzień wcześniej zostały poświęcone. Na stole wówczas nie brakuje tradycyjnych wypieków, takich jak mazurek wielkanocny czy babka. Tradycyjną potrawą jest również żur.

W większości domów panuje także zwyczaj składania sobie życzeń w czasie dzielenia się jajkiem. Do dość popularnej tradycji należy również kurek dyngusowy, do którego na początku wykorzystywano żywe zwierzę. Z czasem żywego koguta zastąpił sztuczny ptak, najczęściej wykonany z gliny bądź upieczony z ciasta. Młode osoby woziły ozdobionego koguta na wózku, obchodząc przy tym wszystkie domy we wsi. Chłopcy w tym czasie śpiewali i polewali panny wodą.

Podsumowanie

Wielkanoc, jest bardzo uroczystym czasem, który jednoczy rodzinę i pozwala na miłe, ciepłe i rodzinne spędzenie wspólnych chwil. To jedno z najważniejszych wydarzeń w polskim kalendarzu. Tradycje związane z tym świętem sięgają odległych czasów, a mimo to wciąż są praktykowane przez większość rodzin. Pomimo upływu lat, wciąż są przekazywane z pokolenia na pokolenie.